श्री गणेश जयंती

‘श्री गणेश जयंती’निमित्त आपण श्री गणेशाच्या गणपति, महागणपति या नावांचा अर्थ, तसेच प्रथम पूज्य, दिशांचा स्वामी, प्राणशक्ती वाढवणारा, विघ्नहर्ता अशा अनेक वैशिष्ट्यांच्या मागे कोणती कार्यरत शक्ती आहे आणि त्याच्या कार्याचे स्वरूप कोणते, श्री गणेशाचे विविध अवतार अन् श्री गणेशाशी संबंधित तिथी कोणत्या हे विस्तृतपणे पहाणार आहोत. ‘गणेशाच्या रूपांची शक्ती गणेशभक्तांना लाभावी’, हीच श्री गणेश जयंतीनिमित्त प्रार्थना !

 

इतिहास

गणेशलहरी ज्या दिवशी प्रथम पृथ्वीवर आल्या, म्हणजेच ज्या दिवशी गणेशजन्म झाला, तो दिवस होता माघ शुद्ध चतुर्थी. तेव्हापासून गणपतीचा आणि चतुर्थीचा संबंध जोडला गेला.

माघ शुद्ध चतुर्थी ही ‘श्री गणेश जयंती’ म्हणून साजरी केली जाते. या तिथीचे वैशिष्ट्य म्हणजे, या तिथीला श्री गणेशाचे तत्त्व हे नेहमीच्या तुलनेत १ सहस्र पटीने कार्यरत असते. एका साधकाला आलेल्या पुढील अनुभूतीवरून या तिथीला गणेशतत्त्व जागृत कसे असते, हे लक्षात येईल.

 

अनुभूती

‘श्री गणेश जयंती’ आहे, हे ठाऊक नसतांना नामजपाच्या वेळी आपोआप श्री गणेशाचा नामजप चालू होणे : ‘१२.०२.२००५ या दिवशी श्री गणेश जयंती होती; पण मला ते ठाऊक नव्हते. सकाळी ७.३०- ८.०० या वेळेत मी माझा नेहमीचा वैयक्तिक नामजप करत असतांना माझा आपोआप श्री गणपतीचा नामजप चालू झाला. ते लक्षात आल्यानंतर मी माझा वैयक्तिक नामजप चालू केला, तरीही पुन्हा श्री गणपतीचाच नामजप चालू झाला; म्हणून मी गणपतीचाच नामजप चालू ठेवला. नामजप पूर्ण झाल्यानंतर ‘श्री गणेश जयंती असल्याकारणाने नामजपाच्या वेळेत श्री गणपतीचा नामजप करायचा आहे’, असे मला कळले. ‘नामजपाच्या वेळेत माझा श्री गणपतीचाच नामजप का होत होता’, हे त्या वेळी माझ्या लक्षात आले आणि गुरूंविषयी कृतज्ञता व्यक्त झाली.’ – श्री. कौस्तुभ येळेगांवकर

 

महत्त्व

गणपतीची स्पंदने आणि पृथ्वीच्या चतुर्थी तिथीची स्पंदने सारखी असल्याने ती एकमेकांना अनुकूल असतात; म्हणजेच त्या तिथीला गणपतीची स्पंदने जास्त प्रमाणात पृथ्वीवर येऊ शकतात. प्रत्येक मासातील चतुर्थीला गणेशतत्त्व हे नेहमीच्या तुलनेत पृथ्वीवर १०० पटीने कार्यरत असते. या तिथीला केलेल्या श्री गणेशाच्या उपासनेने गणेशतत्त्वाचा जास्त लाभ होतो.

संदर्भ : सनातन-निर्मित ग्रंथ ‘श्री गणपति (भाग १)’