जन्महिंदूंनो, धर्मशिक्षण घेऊन `कर्महिंदु' बना !



आपण खरोखरच `हिंदु' म्हणायला पात्र आहोत का, याचे परीक्षण आपणच करा.

विशेष प्रश्‍नमंजुषा

भारतीय संस्कृतीविषयी माहिती  |  दैनिक मुख्य पान  |  मराठी मुख्य पान

जन्महिंदूंनो, धर्मशिक्षण घेऊन `कर्महिंदु' बना !

सध्या हिंदु धर्माची आजची स्थिती पाहिली की खरोखरच प्रश्‍न पडतो की आपण स्वत:ला `हिंदु' म्हणून घ्यायला लायक आहोत का ? कोणीही यावे व आपल्या हिंदू धर्मावर चिखलफेक करावी आणि आपण मात्र डोळयांवर झापड घेऊन बसावे. या सर्वांसाठी जबाबदार आपण स्वत:च हिंदू आहोत; पण फक्‍त जन्मानेच हिंदु. कर्माने मात्र षंढ, निष्क्रीय व मृतवत बनत चाललो आहोत. या सर्वांसाठी कारणीभूत आहे, तो आपणा सर्वांमधील धर्माभिमान, भाषाभिमान व राष्ट्राभिमान यांचा अभाव. हिंदूंनो, रोजच्या आपल्या जीवनात आपण खरोखरच धर्माचरण करतो का ? कोणतेही ख्रिस्ती किंवा मुसलमान त्यांच्या दैनंदिन जीवनातील प्रत्येक कृती धर्माभिमान बाळगून करीत असतात; आपली हिंदु संस्कृती संपन्न व शास्त्रोक्‍त असूनही आपण मात्र कनिष्ठ अशा संस्कृतींच्या मागे जाऊन आपल्याच अधोगतीला कारणीभूत ठरतो. आपल्या रोजच्या व्यावहारिक जीवनात सामोरी जावी लागणारी काही उदाहरणे प्रश्‍नरूपाने खाली दिली आहेत. त्यातील दैनंदिन जीवनात कोणता पर्याय निवडतो, हे त्या पर्यायावरून निवडा व आपण खरोखरच `हिंदु' म्हणायला पात्र आहोत का, याचे परीक्षण आपणच करा.


विशेष प्रश्‍नमंजुषा


नाव * :

इ-मेल* :

१. आपण आपला स्वत:चा किंवा मुलांचा वाढदिवस कोणत्या दिवशी साजरा करायला हवा ?

इंग्रजी तारखेनुसार
जन्मतिथीनुसार
सुट्टीच्या दिवशी
आपल्या सोयीनुसार


२. वाढदिवस कशा प्रकारे साजरा करायला हवा ?

केक कापून घरीच पार्टी करून
मित्रमंडळींना `हॉटेल'मध्ये मेजवानी (`पार्टी') देऊन
सहलीला जाऊन
औक्षण करून (आरती ओवाळून)


३. भारतीय संस्कृतीनुसार दूरध्वनीवर संभाषण करतांना सुरुवात कशी करायला हवी ?

`हॅलो' म्हणून
`नमस्कार' म्हणून
`गुड-मॉर्निंग' / `गुड-इव्हनिंग'
`गुड-डे'


४. आई वडिलांना कोणत्या नावाने हाक मारायला हवी ?

मम्मी-पप्पा
मॉम-डॅड
आई-बाबा
मित्रमैत्रिणींप्रमाणे नावाने हाक मारतो / मारते


५. मोठ्या माणसांना भेटल्यावर प्रथम काय करायला हवे ?

`हाय' म्हणून हात वर करता
हस्तांदोलन करतो
नमस्कार करता
गालाला गाल लावून भेटणे


६. नववर्ष कोणत्या दिवशी साजरे करायला हवे ?

पतेतीच्या दिवशी
३१ डिसेंबरच्या मध्यरात्री
१ जानेवारीच्या सकाळी
गुढीपाडव्याला पहाटे


७. वैदिक संस्कृतीनुसार गुढीपाडव्याच्या नववर्षदिनी काय करता ?

गुढी उभारून मंदिरात दर्शनासाठी जातो / जाते
नवे वर्ष ३१ डिसेंबरच्या रात्रीच करमणुकीचे कार्यक्रम पाहून साजरे करीत असल्याने गुढीपाडव्याला विशेष असे काही करीत नाही
गुढीपाडव्याच्या दिवशी सुटी असल्याने उशिरा उठून घरीच गोडधोड करून खातो / खाते
गुढीपाडव्याच्या दिवशी मित्रमंडळींसोबत बाहेर जाऊन मौजमजा करतो / करते


८. एखाद्या समारोहाचे उद्घाटन कसे करायला हवे ?

फीत कापून
फटाके फोडून
करमणुकीचे कार्यक्रम आयोजित करून
नारळ वाढून किंवा दीपप्रज्वलन करून


९. सकाळी उठल्यावर प्रथम काय कृती करायला हवी ?

समोरील व्यक्‍तीला `गुडमॉर्निंग' करणे
`बेड टी' घेणे
हातांचे दर्शन घेऊन नंतर धरणीमातेला वंदन करून उठणे
`वर्तमानपत्र' वाचन करणे


१०. स्त्रियांनी धार्मिक कार्यक्रमाला जातांना कोणता पोषाख करणे अधिक योग्य होईल ?

पाश्चात्य पद्धतीची जीन्स व टी-शर्ट
पारंपारिक साडी
पंजाबी ड्रेस
चनिया-चोली


११. खालीलपैकी स्त्रियांची कोणती वेशभूषा अधिक योग्य व सात्त्विक वाटते ?

केस सुटे सोडणे
केस कापणे (बॉबकट, स्टेपकट, अँपलकट इत्यादी)
अंबाडा घालणे किंवा वेणी घालणे
केसांच्या `बटा' मुद्दाम सोडणे


१२. हिंदु धर्माच्या परंपरेनुसार स्त्रियांनी कपाळाला कोणत्या प्रकारचे गंध लावणे योग्य आहे ?

बाजारात विकत मिळणार्‍या तयार टिकल्या
शुद्ध पिंजर
कपाळाला काही न लावता ते मोकळे ठेवणे
रंगीबेरंगी गंध


१३. सध्या शाळा, महाविद्यालये यांमधून रोझ डे, फ्रेंडशीप डे, फादर डे, मदर डे यांसारखे दिवस साजरे केले जातात. याबाबत खालीलपैकी कोणती विचारसरणी अधिक योग्य आहे ?

पाश्चात्त्य संस्कृतीमध्ये वर नमूद केलेल्या चांगल्या गोष्टी असतील, तर त्या स्वीकारण्यास गैर काय आहे ?
नैतिक अध:पतनाला खतपाणी देणारे असे कार्यक्रम कायमचे बंद करायला हवेत.
यांसारखे दिवस साजरे केल्यामुळे परस्पर परिचय, नातेसंबंध दृढ होण्यास मदत होते
माझा काही या बाबींशी थेट संबंध येत नसल्यामुळे, त्यांचे ते पाहतील. आपण गप्प राहणे योग्य.


१४. रस्त्यावरून जातांना हिंदु देवतांचा वेश परिधान करून काही मुले भीक मागतांना दिसल्यावर, खालीलपैकी कोणती कृती आचरणात आणणे अधिक योग्य ठरेल ?

बिचार्‍यांना उदरनिर्वाहाचे साधन नसल्याने ते भीक मागत आहेत, असा विचार करून त्यांच्याबद्दल दया वाटेल
मी स्वत: त्यांना काही रक्कम / भीक देऊ करीन
त्यांना भीक देणार नाही व दुर्लक्ष करून पुढे चालू लागेन
आमच्या हिंदु देवतांचे विडंबन करणार्‍यांना खडसावून विचारू व त्यांना भीक देणार्‍या आजूबाजूच्या लोकांचे प्रबोधन करू


१५. महाविद्यालय / सोसायटी / कार्यालय यांच्या स्नेह संमेलनात हिंदु देवतांचे विडंबन करणारी नाटिका सादर केली जात आहे. तेव्हा तुमची कृती काय असेल ?

नाटक हे मनोरंजनाचे माध्यम आहे, याच दृष्टीने पाहून नाटकातील विनोदांना हसून व टाळया वाजवून दाद देईन
`मी एकटा काय करणार' असा विचार करून नाटक पाहणे पसंत करीन
`आता सध्या नाटक पाहू, नाटक संपल्यावर नंतर आयोजकांकडे निषेध नोंदवूया' असा विचार करीन
`आम्हा हिंदूंच्या भावना दुखावल्या म्हणून समविचारी लोकांना उद्युक्‍त करून नाटक त्वरित बंद करण्यासाठी प्रयत्‍न करून आयोजकांचे व प्रेक्षकांचे प्रबोधन करीन