peerJeveeleer} ogŠKes otj mee¤ve melele megKeeÛÙee MeesOeele DemeCeeNÙee ceveg<ÙeefpeJee}e Kejs megKe (Deevebo) ns kesâJeU Oecee&ÛejCeevesÛe efceUles. owvebefove ØehebbÛeeÛÙee JÙeeheele JÙemle DemeCeeNÙee legceÛÙee-DeeceÛÙeebmeejKÙee meebmeeefjkeâebvee Oecee&ÛejCeeÛeer Lees[eryengle mebOeer Ghe}yOe nesles, leer efJeefJeOe meCe, GlmeJe, ›eles, lemesÛe vecemkeâej, Deejleer ÙeebmeejKÙee Oeeeqce&keâ ke=âleeRÛÙee ¤heeves. Ùee Oeeeqce&keâ yeeyeer YekeäleerYeeJe Jee{JeCeeNÙee, meeeqòJekeâlee osCeeNÙee, meodiegCeebÛeer Je=æer keâjCeeNÙee Je keâeceveebÛeer hetleea keâjCeeNÙee Deensle. ÙeeefMeJeeÙe Ùee Oeeeqce&keâ yeeyeeRÛes cenòJeeÛes JewefMe°Ÿe cnCepes, F&MJejØeehleer keâ¤ve osCeeNÙee ÙeMeescebefojeÛÙee lÙee meeshÙee heeÙeNÙee Deensle.
Ùeemee"er Deehe}s meCe, ›eles, Oeeefce&keâ ke=âleer FlÙeeoeRkeâ[s ‘kesâJeU efJeefMe° Heâ}Øeehleer nesCÙeemee"er keâjeJeÙeeÛes keâce&’ DeMee mebkegâefÛele °erves ve yeIelee, efnbogOecee&ves F&MJejØeehleermee"er efo}s}er leer Skeâ DecetuÙe DeMeer megJeCe&mebOeerÛe Deens Demes mecepee !

GòejeÙeCeeleer} Jemeble$e+letle Ûew$e ceefnvÙeeÛÙee Megkeä} he#eeleer} Øeefleheos}e ieg{erhee[Jee ne meCe Ùeslees.
DeeOÙeeeqlcekeâ cenòJe Je JewefMe°Ÿe
yeÇÿeosJeeves me=°er efvecee&Ce kesâ}er, cnCepes melÙeÙegiee}e meg®Jeele Pee}er, lees efoJeme cnCepes ieg{erhee[Jee; cnCetve ne Je<ee&jbYeefove Deens. Flej efoJeMeer MegYekeâeÙee&mee"er cegntle& keâe{eJee }eielees, heCe Ùee efoJeMeer veener; keâejCe Ùee efoJemeeleer} keâesCeleerner Ieefškeâe ner MegYecegntle&Ûe Demeles.
ieg{er GYeejCes
jeJeCeJeOeeveblej DeÙeesOÙes}e hejleCeeNÙee jeceeÛÙee efJepeÙeeÛes Je DeeveboeÛes Øeleerkeâ cnCetve Ùee efoJeMeer IejesIejer ieg{er (yeÇÿeOJepe) GYeej}er peeles. efJepeÙeeÛes Øeleerkeâ ns GbÛe Demeles, cnCetve ieg{er GbÛe GYeer kesâ}er peeles.
µieg{er GYeejCÙeeÛeer ÙeesiÙe heæle
1. cees"Ÿee JesUtÛÙee (keâUkeâeÛÙee) GbÛe šeskeâeme efnjJÙee efkebâJee efheJeàÙee jbieeÛee Yejpejer KeCe yeebOetve lÙeeJej iee"er (meeKejsÛeer), keâ[gefvebyeeÛeer keâesJeUer heeves, DeebyÙeeÛeer [neUer Je }e} Hegâ}ebÛee nej yeebOetve Jej ÛeeboerÛee efkebâJee leebyÙeeÛee keâ}Me Ùeebveer mepeJetve ieg{er GYeer keâjeJeer.
2. ieg{er GYeer keâjleebvee leer cegKÙe ojJeepeeÛÙee yeensj hejbleg Gbyej"Ÿee}iele GpeJÙee yeepet}e (Iejeletve heeefnuÙeeme) peefceveerJej GYeer keâjeJeer. ieg{er Lees[erMeer Pegkeâ}suÙee eqmLeleerle DemeeJeer.
3. ieg{er GYeer keâjleebvee efleÛeer mJeeqmlekeâeJej mLeehevee keâjeJeer.
µ ieg{erÛeer hetpee kesâJne keâjeJeer ? : ieg{erhee[JÙeeÛÙee efoJeMeer F&MJejeÛÙee ÛewlevÙe}njer cees"Ÿee ØeceeCeele keâeÙe&jle Demeleele. metÙeexoÙeeÛÙee JesUer Øe#esefhele nesCeejs ÛewlevÙe Kethe JesU efškeâCeejs DemeuÙeecegUs metÙeexoÙeeveblej 5 les 10 efceefvešeble ieg{erÛeer hetpee keâjCes ßesÙemkeâj Demeles.
µ ieg{er GYeejuÙeecegUs nesCeejs HeâeÙeos : JeeleeJejCeeleer} F&MJejer ÛewlevÙe ieg{erÛÙee keâ}Me¤heer met$eeÛÙee meeneÙÙeeves Iejele ØeJesMe keâjles. Ùee keâ}Meele heeCeer Iee}tve hÙeeÙeuÙeeme Je<e&Yej DeeheuÙee}e F&MJejer ÛewlevÙeeÛee }eYe neslees.
µ ieg{er kesâJne GlejJeeJeer ? : metÙee&mleeÛÙee JesUer iegUeÛee vewJesÅe oeKeJetve ieg{er GlejJeeJeer. metÙee&mleeveblej }iesÛeÛe ieg{er GlejJeuÙeecegUs DeeheuÙee}e efleÛÙeeleer} F&MJejer ÛewlevÙe efceUles. metÙee&mleeveblej 1 les 2 leemeeble JeeleeJejCeele JeeF&š Mekeäleer keâeÙe&jle nesT }eieleele. lÙee JesUer ieg{er GYeer DemeuÙeeme eqleÛÙeele JeeF&š Mekeäleer ØeJesMe keâ¤ve lÙee MekeäleeRÛee DeeheuÙee}e $eeme nesT Mekeâlees.

DeeOÙeeeflcekeâ cenòJe : Ùee efoJeMeer yeÇÿeeb[ele DeeefoMekeäleer ßeer ogiee&osJeerÛÙee leòJeeÛÙee Je jeceleòJeeÛÙee }njer meJeeËle peemle ØeceeCeele keâeÙe&jle DemeuÙeeves efpeJeebvee ßeer ogiee&osJeer Je ßeerjece Ùee oesvner leòJeebÛee HeâeÙeoe neslees.
meepejer keâjCÙeeÛeer heæle : jececebefojeletve Ûew$e Megæ Øeefleheosheemetve veT efoJeme jeceeÙeCeeÛes heejeÙeCe, keâLeekeâerle&ve DeeefCe jececetleea}e efJeefJeOe Me=bieej, DeMee Øekeâejs ne GlmeJe meepeje nesle Demelees. veJeceer}e ogheejer jecepevceeÛes keâerle&ve nesles. ceeOÙeevnkeâeUer, }neve ceg}eÛes šeshe[s Ieele}s}e veejU heeUCÙeele "sJetve lees heeUCee ne}Jeleele. lÙeeJej ieg}e} DeeefCe Hegâ}s GOeUleele. Ùee efoJeMeer ßeerjeceeÛes ›ele kesâuÙeeves meJe& ›eleebÛes HeâU efceUles, lemesÛe meJe& heeheebÛes #ee}ve nesTve Debleer Gòece }eskeâeÛeer Øeehleer nesles.

Ûew$e heewefCe&ces}e metÙeexoÙeeÛÙee JesUer nvegceeveeÛee pevce Pee}e, lees efoJeme ‘nvegceeve peÙebleer’ cnCetve meepeje kesâ}e peelees. Ùee efoJeMeer nvegceeveeÛÙee osJeUele metÙeexoÙeeÛÙee DeeOeerheemetveÛe keâerle&vee}e meg®Jeele keâjleele. metÙeexoÙee}e nvegceeveeÛee pevce neslees, lÙee JesUer keâerle&ve mebheles Je meJeeËvee Øemeeo Jeešleele.
ßeerjeceveJeceer Je nvegceeve peÙebleer Ùee efoJeçeer Deveg›eâces ßeerjece Je nvegceeve Ùee osJeleebÛes leòJe peemleerlepeemle «enCe keâjCÙeemee"er jeceveJeceer}e ‘Ô ßeerjece peÙe jece peÙe peÙe jece ~’ Demee Je nvegceeve peÙebleer}e ‘Ô nb nvegceles veceŠ ~’ Demee veecepehe peemleerlepeemle keâjeJee.

DeeOÙeeeflcekeâ cenòJe : ne mee[sleerve cegntleeËhewkeâer Skeâ Deens. keâeneRÛÙee celes ke=âle efkebâJee $eslee ÙegieeÛee ne ØeejbYeefove Deens.
De#eÙe le=leerÙes}e melhee$es oeve keâe keâjeJes ? : De#eÙe le=leerÙes}e kesâ}s}s oeve Je nJeve #eÙee}e peele veener; cnCetve Ùee efleLeer}e ‘De#eÙe le=leerÙee’ Demes cnCeleele. Ùee efoJeMeer kesâ}suÙee oeveecegUs JÙekeäleerÛee hegCÙeeÛee mee"e Jee{lees. hegCÙeecegUs JÙekeäleer}e mJeie&Øeehleer nesT Mekeâles. hejbleg meeOekeâebvee hegCÙe efceUJetve mJeie&Øeehleer keâjeÙeÛeer vemeles, lej F&çJejØeehleer keâjeÙeÛeer Demeles. ÙeecegUs meeOekeâebveer melhee$es oeve keâjCes DeeJeMÙekeâ Demeles. melhee$es oeve kesâuÙeecegUs oeveeÛes keâce& ns Dekeâce& keâce& (Dekeâce& keâce& cnCepes heehe-hegCÙeeÛee efnMeesye }eiet ve nesCes) PeeuÙeeves meeOekeâeÛeer DeeOÙeeeqlcekeâ Gvveleer nesles, cnCepesÛe lees mJeie&}eskeâele ve peelee lÙeeheg{ÛÙee GÛÛe }eskeâeble peelees.
mebleebvee efkebâJee meceepeele Oecee&Ûee Øemeej keâjCeeNÙee DeeOÙeeeqlcekeâ mebmLeebvee oeve keâjCes, ns melhee$es oeve Deens.

µ JešheewefCe&cesÛes JeÇle meg¤ nesCÙeeceeieer} hetJe&heeref"keâe : ÙeceOecee&ves melÙeJeeveeÛes ØeeCe njCe kesâuÙeeJej meeefJe$eerves ÙeceOecee&Meer leerve efoJeme Meem$eÛeÛee& kesâ}er. lÙeeJej Øemevve nesTve ÙeceOecee&ves melÙeJeevee}e hegvne efpeJeble kesâ}s. ner ÛeÛee& JešJe=#eeÛÙee Pee[eKee}er Pee}er; cnCetve JešJe=#eeMeer meeefJe$eerÛes veeJe pees[}s ies}s. meeefJe$eerØeceeCesÛe DeeheuÙee heleerÛes DeeÙeg<Ùe Jee{eJes cnCetve eqm$eÙeebveer Ùee ›eleeÛeer meg®Jeele kesâ}er.
µ JeÇleeÛeer osJelee : meeefJe$eermen yeÇÿee ner Ùee ›eleeÛeer cegKÙe osJelee Deens.
µ JešheewefCe&ces}e efm$eÙeebveer JešJe=#eeÛeer hetpee keâjCÙeeÛes cenòJe : JešJe=#e ne efMeJe¤heer Deens. efMeJe¤heer JešJe=#eeÛeer hetpee keâjCes, cnCepes JešJe=#eeÛÙee ceeOÙeceeletve efMeJe¤heer heleer}eÛe SkeâØekeâejs mce¤ve, lÙeeÛes DeeÙeg<Ùe Jee{tve lÙeeÛeer DeeÙeg<Ùeeleer} ØelÙeskeâ keâcee&}e meeLe efceUeJeer, Ùeemee"er F&MJejeÛeer hetpee keâjCes. keâcee&}e efMeJeeÛeer pees[ Demes}, lej Mekeäleer Je efMeJe ÙeebÛÙee mebÙegkeäle ef›eâÙesves JÙeJenejeleer} keâce& meeOevee yevetve lÙeeÛee efpeJee}e HeâeÙeoe neslees.
µ JešJe=#ee}e metle iegb[eUCÙeeÛes cenòJe : JešJe=#eeÛÙee Kees[eÛÙee GYÙee ÚsoeJej DemeCeeNÙee meghle }njer efMeJeleòJe Deeke=â° keâ¤ve JeeÙegceb[}ele Øe#esefhele keâjleele. pÙee JesUer JešJe=#eeÛÙee Kees[e}e megleer OeeiÙeeves iegb[eU}s peeles, lÙee JesUer efpeJeeÛÙee YeeJeeØeceeCes Kees[eleer} efMeJeleòJeeMeer mebyebefOele }njer keâeÙe&jle nesTve Deekeâej OeejCe keâjleele. megleer OeeiÙeeleer} he=LJeer Je Deehe Ùee leòJeebÛÙee mebÙeesieecegUs Ùee }njer efpeJee}e «enCe keâjCÙeeme meg}Ye nesleele.
µ Je[eÛÙee hetpeveeceOÙes heeÛe HeâUs keâe Dehe&Ce keâjeJeerle ? : HeâUs ner ceOegjjmeeÛeer, cnCepesÛe DeeheleòJeeÛeer oMe&keâ DemeuÙeeves HeâUebÛÙee mecegÛÛeÙeekeâ[s Deeke=â° Je Øe#esefhele nesCeeNÙee osJeleebÛÙee }njer keâceer keâe}eJeOeerle efpeJeeÛÙee osneleer} keâes<eebheÙeËle efPejhet Mekeâleele.
µ ØeeLe&vee : meJe& heefJe$e Je=#eeble JešJe=#eeÛes DeeÙeg<Ùe peemle Demetve heejbyÙeebveer lÙeeÛee efJemleejner Kethe neslees. DeMee JešJe=#eeÛes hetpeve keâ¤ve eqm$eÙee ‘ce}e Je ceePÙee heleer}e DeejesiÙemebhevve oerIee&Ùeg<Ùe }eYet os, OeveOeevÙe Je ceg}s-veelet Ùeebveer ceePee ØehebÛe efJemleeefjle Je mebhevve nesT os’, DeMeer ØeeLe&vee keâjleele.

µ Dee<ee{er SkeâeoMeer}e ‘osJeMeÙeveer SkeâeoMeer’ cnCeCÙeeÛes keâejCe : ceveg<ÙeeÛes Skeâ Je<e& ns osJeebÛes Skeâ Denesje$e Demeles. oef#eCeeÙeve ner osJeebÛeer je$e Demetve GòejeÙeCe ne lÙeebÛee efoJeme Demelees. Dee<ee{ ceefnvÙeele ÙesCeeNÙee keâke&â meb›eâebleer}e GòejeÙeCe hetCe& nesTve oef#eCeeÙeve meg¤ nesles, cnCepesÛe osJeebÛeer je$e meg¤ nesles; cnCetve Dee<ee{er SkeâeoMeer}e ‘osJeMeÙeveer’ (osJeebÛÙee eqveõsÛeer) SkeâeoMeer’, Demes cnCeleele.
µ Dee<ee{er SkeâeoMeerÛes cenòJe : osJeebÛÙee Ùee efveõekeâe}ele Demegj ØeyeU nesleele Je ceeveJee}e $eeme osT }eieleele. lÙee Demegjebheemetve (Deemegjer MekeäleeRheemetve) mJeleŠÛes mebj#eCe keâjCÙeemee"er ØelÙeskeâeves keâenerlejer ›ele (meeOevee) keâjCes DeeJeMÙekeâ Demeles.
µ hetpeeefJeOeer : Ùee efoJeMeer ßeerefJe<CetÛeer ‘ßeerOej’ Ùee veeJeeves hetpee keâ¤ve Denesje$e legheeÛee efoJee }eJeCÙeeÛee efJeOeer keâjleele.
µ heb{jhetjÛeer Jeejer : Jeejkeâjer mebØeoeÙeele heb{jhetjÛeer Jeejer keâjCÙee}e efJeMes<e cenòJe Deens.

µ ßeer ieg¤bÛes cenòJe : F&çJejeÛes he=LJeerJejer} Ûee}lesyees}les ¤he cnCepes ßeer ieg®. ‘JeeIeeÛÙee peye[Ÿeele meehe[}s}s çJeeheo pÙeeØeceeCes mees[}s peele veener, lÙeeØeceeCes pÙeeÛÙeeJej ieg¤bveer ke=âhee kesâ}er, lees cees#ee}e peeF&heÙeËle ieg® lÙee}e kesâJnener mees[tve osle veenerle. ieg® DeeheuÙee [esàÙeebletve, çeyoebletve efkebâJee mheçee&ves ke=âhesÛee DeesIe Yekeäleekeâ[s }eJeleele. ieg¤bÛÙee ke=âhesÛee hetCe& }eYe JneJee Ùeemee"er eqçe<Ùee}ener meejKee ØeÙelve (meeOevee) Ûee}t "sJeeJee }eielees.’ - ßeer jceCe cen<eea
µ ieg®heewefCe&cesÛes cenòJe : Ùee efoJeçeer ieg®leòJe he=LJeerle}eJej vesnceerÛÙee leg}vesle 1 npeej hešerves keâeÙe&jle Demeles. lÙeecegUs ieg®heewefCe&cesÛÙee efveefceòeeves kesâ}s}er melmesJee Je lÙeeie (Dehe&Ce) ÙeebÛee JÙekeäleer}e Flej efoJemeebÛÙee leg}vesle 1 npeej hešerves }eYe neslees.

µ cenòJe : Ùee efoJeçeer ßeerke=â<CeeÛes leòJe he=LJeerJej vesnceerÛÙee leg}vesle 1000 hešerves keâeÙe&jle Demeles. Ùee efoJeçeer ßeerke=â<CeeÛeer Gheemevee keâ¤ve ßeerke=â<CeleòJeeÛee peemleerlepeemle HeâeÙeoe efceUJeCes, cnCepesÛe ßeerke=â<Cepevcee°ceer meepejer keâjCes. ceeefmekeâ heeUer, DeMeewÛe Je mheMee&mheMe& ÙeebÛee eqm$eÙeebJej nesCeeje heefjCeece Ùee efoJeMeer kesâ}suÙee GheJeemeeves lemesÛe $e+<eerhebÛeceerÛÙee ›eleeves keâceer neslees.
µ ieesheeUkeâeuÙeeÛes cenòJe : heesns, oner, otOe, leekeâ Je }esCeer ns keâeuÙeeleer} ØecegKe Ieškeâ YekeäleerÛes efveoçe&keâ Demetve, les ßeerke=â<CeleòJeeÛÙee }njer «enCe keâjCÙeele De«esmej Deensle. pevcee°ceer}e keâe}e Øemeeo cnCetve «enCe kesâuÙeeves ßeerke=â<CeleòJeeÛee }eYe neslees.
µ Ùee efoJeMeer ßeerke=â<CeeÛee veecepehe keâjCÙeeÛes cenòJe : Ùee efoJeMeer ‘Ô vecees YeieJeles JeemegosJeeÙe ~’ ne veecepehe peemleerlepeemle keâjeJee. ÙeecegUs vesnceerhes#ee peemle heÇceeCeele keâeÙe&jle Deme}suÙee ßeerke=â<CeleòJeeÛee DeeheuÙee}e peemle }eYe efceUlees.

µ cenòJe : oj ceefnvÙeeÛÙee ÛelegLeea}e ßeerieCesçeleòJe vesnceerÛÙee leg}vesle he=LJeerJej 100 hešerves keâeÙe&jle Demeles, lej ieCesçeeslmeJeeÛÙee efoJemeeble les 1000 hešerves keâeÙe&jle Demeles. ÙeecegUs ieCesçeeslmeJeeÛÙee keâeUele kesâ}suÙee ßeerieCesçeeÛÙee Gheemevesves ieCesçeleòJeeÛee peemleerlepeemle }eYe neslees.
µ ieCesçe ÛelegLeeaÛes ›ele kegâšgbyeele keâesCeer keâjeJes ? : meJe& YeeT Skeâ$e jnele Demeleer}, cnCepesÛe lÙeebÛee õJÙekeâesçe (Keefpevee) Je heekeâefve<heòeer (Ûet}) Skeâ$e Demes}, lej meJeeËveer efceUtve Skeâ cetleea hegpe}er lejer Ûee}les; heCe õJÙekeâesçe Je heekeâefve<heòeer keâesCelÙeener keâejCeemleJe efJeYekeäle Demeleer}, lej lÙeebveer DeeheeheuÙee Iejer mJeleb$e ieCesçe›ele keâjeJes]
µ veJeerve cetleeaÛes ØeÙeespeve : he=LJeerJej peemle ØeceeCeele ÙesCeeNÙee ieCesMe }njer vesnceerÛÙee hetpesleer} cetleeale DeeJeenve kesâuÙeeme efleÛÙeele peemle Mekeäleer ÙesF&}. peemle Mekeäleer Deme}suÙee cetleeaÛeer mee«emebieerle hetpee Je<e&Yej keâjCes keâ"erCe peeles; keâejCe lÙeemee"er keâce&keâeb[eleer} meieUer yebOeves heeUeJeer }eieleele. cnCetve veJeerve cetleea DeeJeenve keâjCÙeemee"er Jeehejleele Je veblej efJemeefpe&le keâjleele.
µ ieCesMee}e otJee& JeneCÙeeÛeer heæle : keâesJeàÙee Je 3, 5, 7 DeMee efJe<ece mebKÙesÛÙee heelÙee Deme}suÙee otJee& Skeâ$e yeebOetve Je heeCÙeele efYepeJetve ceie JeneJÙeele. otJee& Jeneleebvee Ûesnje mees[tve mebhetCe& cetleea otJeeËveer ce{JeeJeer. ÙeecegUs cetleea }Jekeâj peeie=le JneÙe}e ceole nesles.
µ ieCesçeeslmeJeeÛÙee keâeUele ieCesMeeÛee veecepehe keâjCÙeeÛes cenòJe : Ùee keâeUele ‘Ô ieB ieCeheleÙes vece: ~’ ne veecepehe peemleerlepeemle keâjeJee. ÙeecegUs vesnceerhes#ee peemle heÇceeCeele keâeÙe&jle Deme}suÙee ieCesMeleòJeeÛee DeeheuÙee}e peemle }eYe efceUlees.

µ efhele=he#eeÛes cenòJe : Yeeõheo ke=â<Ce he#ee}e ‘efhele=he#e’ efkebâJee ‘cene}Ùe he#e’ Demes cnCeleele. ne he#e efhele=keâeÙee&}e DelÙeble ÙeesiÙe Deens.
µ efhele=he#eele cene}Ùe ßeeæ keâjCÙeeÛes cenòJe : ce=lÙetveblej hetJe&peebÛÙee Dele=hle jeefn}suÙee JeemeveebÛÙee heefjCeeceecegUs lÙeebÛÙee kegâšgbefyeÙeebvee $eeme nesCÙeeÛeer çekeäÙelee Demeles, Goe. oe¤-efmeieejsš ÙeebÛes JÙemeve }eieCes. efhele=he#eele cene}Ùe ßeeæ kesâuÙeeves ce=lÙet}eskeâele De[keâ}suÙee efhelejebvee ieleer efceUtve kegâšgbefyeÙeebÛee $eeme keâceer neslees.
µ efhele=he#eele keâjeJeÙeeÛee oòeeÛee veecepehe : oòeeÛÙee veecepeheeves hetJe&peebvee ieleer efceUCÙeeme Je hetJe&peebÛÙee $eemeebheemetve j#eCe nesCÙeeme ceole nesle DemeuÙeeves efhele=he#eele ojjespe efkeâceeve 9 ceeUe ‘Ô ßeer ieg®osJe oòe ~’ ne veecepehe keâjeJee.

µ veJeje$eerÛes cenòJe : veJeje$eerÛÙee veT efoJemeeble ßeer ogiee&osJeerÛes leòJe Flej efoJemeebÛÙee leg}vesle meJee&efOekeâ ØeceeCeele keâeÙe&jle Demeles. lÙeeÛee }eYe efceUeJee Ùeemee"er, heefn}s leerve efoJeme leceesiegCe keâceer keâjCÙeemee"er cenekeâe}erÛeer, ogmejs leerve efoJeme meòJeiegCe Jee{efJeCÙeemee"er meòJeiegCeer cene}#ceerÛeer Je MesJešÛes leerve efoJeme meeOevee leer›e nesCÙeemee"er jpeesiegCeer cenemejmJeleerÛeer hetpee keâjleele.
µ IešmLeehevesÛes cenòJe : Ieš¤heer yeÇÿeeb[ele DeJeleerCe& Pee}suÙee lespemJeer Deçee DeeefoçekeäleerÛes DeKeb[ lesJeCeeNÙee veboeoerheeÛÙee ceeOÙeceeletve veT efoJeme hetpeve keâjCes, cnCepes veJeje$eeslmeJe meepeje keâjCes. Iejele Iešhetpeve kesâuÙeeves ßeer ogiee&osJeerÛÙee leòJeeÛee }eYe neslees, lemesÛe Jeemletner ÛewlevÙeceÙe yeveles.
µ DeKeb[ oerheØepJe}ve : veJeje$eer›eleeÛes Skeâ JewefMe<šŸe cnCepes, veTner efoJeme DeKeb[ oerheØepJe}ve kesâ}s peeles. iegpejeleceOÙes veJeje$eerle Deveskeâ efÚõebÛÙee ceeleerÛÙee ce[keäÙeele "sJe}s}e efoJee hegpe}e peelees. m$eerÛÙee ceele=MekeäleerÛes Øeleerkeâ cnCetve veT efoJeme ne ‘oerheieYe&’ hegefpe}e peelees.
veJeje$e efkebâJee Flej Oeeefce&keâ efJeOeeRle efoJee DeKeb[ lesJele jneCes ne hetpeeefJeOeerÛee Yeeie DemeuÙeeme Je Jeeje, les} keâceer he[Ces, keâepeUer OejCes Jeiewjs keâejCeebcegUs lees efJePeuÙeeme, leer keâejCes otj keâ¤ve efoJee hejle hesšJeeJee Je ØeeÙeefMÛeòe cnCetve DeefOe‰elÙee osJelesÛee SkeâMes Dee" efkebâJee Skeâ npeej Flekeâe pehe keâjeJee.
µ veJeje$eele ßeer ogiee&osJeerÛee veecepehe keâjCÙeeÛes cenòJe : veJeje$eele peemle ØeceeCeele keâeÙe&jle Deme}s}s çekeäleerleòJe «enCe nesCÙeemee"er Ùee keâeUele ‘Ô ßeer ogiee&osJÙew veceŠ ~’ ne veecepehe peemleerlepeemle keâjeJee.

omeje ne mee[sleerve cegntleeËhewkeâer Skeâ Deens. omeNÙee}e ‘oMenje’ Demes cnCeleele. oMe cnCepes one Je nje cnCepes njuÙee Deensle. veJeje$eerÛÙee veT efoJemeeble osJeerves oener efoMeebJej efJepeÙe efceUJe}s}e DemeuÙeeves oener efoMee osJeerÛÙee efveÙeb$eCeele Dee}suÙee Demeleele Je Mekeäleerves Yeej}suÙee Demeleele. Deemegjer MekeäleeRJej owJeer MekeäleeRveer efceUefJe}suÙee efJepeÙeeÛee ne efoJeme; cnCetve Ùee efoJemee}e ‘efJepeÙeeoMeceer’ Demesner cnCeleele. Ùee efoJeMeer meerceesu}bIeve, Meceerhetpeve, Dehejeefpeleehetpeve Je Mem$ehetpee ner Ûeej ke=âlÙes keâjleele.
çeceer Je Deeheše ÙeebÛes DeOÙeelceMeem$eerÙe cenòJe : omeNÙee}e MeceerÛeer heeves Iejer "sJetve DeehešŸeeÛeer heeves meesves cnCetve JeešCÙeeÛeer heæle Deens. Ùeeceeieer} DeOÙeelceMeem$e heg{er}ØeceeCes Deens.
omeNÙee}e jeceleòJe Je cee®efleleòJe peemle ØeceeCeele keâeÙe&jle Demeles. DeeheuÙeele #ee$eYeeJe peeie=le PeeuÙeeme ner leòJes «enCe nesCÙeeme ceole nesles. çeceerceOÙes lespekeâCe, lej DeehešŸeele Deehe Je lespe keâCe DeefOekeâ Demeleele. (he=LJeer, Deehe, lespe, JeeÙeg Je Deekeâeçe ner hebÛeleòJes Deensle.) çeceerkeâ[tve Øe#esefhele nesCeeNÙee lespe}njer DeehešŸeekeâ[tve «enCe kesâuÙee peeTve lÙee DeehekeâCeebÛÙee yeUeJej ØeJeener yeveJeuÙee peeleele. pesJne DeehešŸeeÛeer heeves meesves cnCetve osleele, lesJne lespe}njer efpeJeeceOÙes DeehekeâCeecegUs }iesÛe efPejheleele Je efpeJeeÛee #ee$eYeeJe peeie=le neslees.

Oeve$eÙeesoçeer : Ùee efoJeMeer SsçJeÙe& Øeehle nesTve meeOevesmee"er hees<ekeâ JeeleeJejCe }eYeCÙeemee"er OeveeÛÙee ¤heele ßeer}#ceerÛeer hetpee keâjeJeer. ne efoJeme OevJeblejer peÙebleerÛeener DemeuÙeeves Ùee efoJeMeer OevJeblejerÛes hetpeve keâ¤ve Dece=leeheemetve Glhevve Pee}suÙee keâ[gefvebyeeÛee Øemeeo ÅeeJee.
vejkeâÛelego&çeer : Ùee efoJeMeer oerheeletve Øe#esefhele nesCeeNÙee lespeeves JeeleeJejCeeleer} Deemegjer çekeäleerbÛee veeçe nesCÙeemee"er oerhehetpeve keâjeJes.
DeceeJeemÙee (}#ceerhetpeve) : }#ceerhetpeveeÛÙee efoJeMeer yeÇÿeeb[ele meJe&$e DeeveboeÛÙee }njer keâeÙe&jle Demeleele. lÙeecegUs SjJner DeceeJeemÙee DeMegYe ceeve}err ies}er Deme}er, lejer Ùee efoJeMeer JeeleeJejCeele Deme}suÙee DeeveboeÛÙee }njerbcegUs efle}e cenòJe Øeehle Pee}s Deens. ßeer}#ceerÛÙee ceejkeâleòJeeÛee }eYe IesCÙeemee"er eflevnermeebpes}e efleÛeer hetpee keâjeJeer.
yeef}Øeefleheoe : Ùee efoJeMeer Deemegjer çekeäleeRÛee efvecee&lee yeUerjepee, Ùee}e mebleg° keâjCÙeemee"er lÙeeÛes hetpeve keâ¤ve lÙee}e vewJesÅe oeKeJeeJee.
ÙeceefÉleerÙee : Ùee efoJeMeer ÙeceosJeeheÇleer ke=âle%elee JÙekeäle keâjCÙeemee"er keâelejJesUs}e 13 efoJes }eJeeJesle.

oòepeÙebleerÛes DeOÙeelceMeem$eerÙe cenòJe : hetJeeaÛÙee keâeUer Yetle}eJej mLet} Je met#ce ¤heeble Deemegjer Mekeäleer cees"Ÿee ØeceeCeeJej Jee{uÙee neslÙee. lÙeebvee owlÙe cnš}s peele Demes. osJeieCeebveer lÙee Deemegjer MekeäleeRvee ve° keâjCÙeemee"er kesâ}s}s ØeÙelve DemeHeâ} Pee}s. lÙeecegUs yeÇÿeosJeeÛÙee DeeosMeevegmeej JesieJesieàÙee ef"keâeCeer JesieJesieàÙee ¤heeble oòe Ùee osJeles}e DeJeleej IÙeeJee }eie}e. lÙeeveblej oòe Ùee osJelesves owlÙeebvee ve° kesâ}s. lees efoJeme ‘oòepeÙebleer’ cnCetve meepeje kesâ}e peelees.
oòeeves kesâ}suÙee iegCeieg¤bÛes mcejCe keâjCÙeeÛeer DeeJeMÙekeâlee : peieeleer} ØelÙeskeâ iees°Ûe ieg® Deens; keâejCe JeeF&š iees°eRheemetve keâesCeles ogieg&Ce mees[eÙeÛes Je ÛeebieuÙee iees°eRheemetve keâesCeles meodiegCe IÙeeÙeÛes, ns eqMekeâlee Ùesles. Ùeemee"erÛe oòeeves 24 ieg® Je Deveskeâ Gheieg® kesâ}s. DeeheCener ÙeeÛes mcejCe "sJetve efJeefJeOe iegCeieg® keâ¤ve, DeeheuÙee ogieg&CeebÛee Yeeieekeâej Je meodiegCeebÛee iegCeekeâej kesâuÙeeme DeeheuÙee}e F&çJejØeehleer }Jekeâj nesCÙeeme ceole nesF&}.
oòepeÙebleer meepejer keâjCÙeeÛeer heæle : oòepeÙebleerÛÙee GlmeJeehetJeea meele efoJeme ieg®Ûeefj$eeÛes heejeÙeCe keâjCÙeeÛee ØeIeele Deens. oòepeÙebleerÛÙee efoJeMeer Yepeve, hetpeve Je keâerle&ve kesâ}s peeles. Ùee GlmeJeeefveefceòe keâener ef"keâeCeer oòeveJeje$ener heeU}s peeles. lÙeeÛee ØeejbYe ceeie&Meer<e& Megæ De°ceerheemetve neslees.
oòepeÙebleer}e oòeeÛee veecepehe keâjCÙeeÛes cenòJe : oòepeÙebleer}e oòeleòJe he=LJeerJej vesnceerÛÙee leg}vesle 1000 hešerves keâeÙe&jle Demeles. lÙeeÛee }eYe nesCÙeemee"er Ùee efoJeMeer ‘Ô ßeer ieg®osJe oòe ~’ ne veecepehe peemleerlepeemle keâjeJee.
oòeeÛee veecepehe ojjespe keâjCÙeeÛes cenòJe : hetJe&peebÛÙee Dele=hle ef}bieosnebcegUs efJeJeen ve nesCes, heleer-helveerÛes ve pegUCes, ieYe&OeejCee ve nesCes, ieYe&heele nesCes Jeiewjs $eeme nesT Mekeâleele. Ùee $eemeebÛÙee efveJeejCeemee"er, lemesÛe YeefJe<Ùeelener les nesT veÙesle Ùeemee"er ‘Ô ßeer ieg®osJe oòe ~’ ne veecepehe jespe keâceerlekeâceer 3 ceeUe efkebâJee $eemeeÛÙee leer›elesvegmeej 6 les 9 ceeUe keâjeJee.

ceeIe JeÅe $eÙeesoçeer}e ceneefçeJeje$eer cnCeleele. ceneefçeJeje$eerÛes ›ele ns keâecÙe Je vewefceefòekeâ ›ele Deens.
‘ceneefMeJeje$eer’ cnCepes keâeÙe ? : he=LJeerJejer} Skeâ Je<e& cnCepes mJeie&}eskeâeleer} Skeâ efoJeme. efMeJe je$eerÛÙee Skeâe Øenjer efJeßeebleer Ieslees. efMeJeeÛÙee efJeßeebleer IesCÙeeÛÙee keâeUe}e ‘ceneefMeJeje$eer’ Demes cnCeleele.
ceneefMeJeje$eerÛes ›ele keâe keâjeJes ? : efMeJeeÛÙee efJeßeebleerÛÙee keâeUele eqMeJeleòJeeÛes keâeÙe& Leebyeles, cnCepesÛe lÙee keâeUele efMeJe OÙeeveeJemLesletve meceeefOe-DeJemLesle peelees. efMeJeeÛeer meceeefOe-DeJemLee cnCepes efMeJeeves mJeleŠmee"er meeOevee keâjCÙeeÛee keâeU. lÙee keâeUele efJeMJeeleer} leceesiegCe efMeJeleòJe mJeerkeâejle veener. lÙeecegUs efJeMJeeceOÙes leceesiegCeeÛes ØeceeCe efkebâJee JeeF&š MekeäleeRÛee oeye ØeÛeb[ Jee{lees. lÙeeÛee heefjCeece DeeheuÙeeJej nesT veÙes cnCetve efMeJeleòJe Deeke=â° keâ¤ve IesCÙeemee"er ceneefMeJeje$eerÛes ›ele keâjeJes.
›ele DeeÛejCÙeeÛeer heæle Je efJeOeer : GheJeeme, hetpee Je peeiejCe ner Ùee ›eleeÛeer leerve Debies Deensle. eqMeJeje$eerÛÙee efoJeMeer SkeâYegkeäle jneJes. efMeJeje$eer}e je$eerÛÙee Ûeej Øenjer Ûeej hetpee keâjeJÙee, Demes efJeOeeve Deens. lÙeebvee ‘Ùeecehetpee’ Demes cnCeleele. ØelÙeskeâ Ùeecehetpesle osJee}e DeYÙebiemveeve Iee}tve Deveg}sheve keâjeJes. eqMeJeleòJe Deeke=â° keâjCeeje yes}, heeb{jer Hegâ}s Je ®õe#eebÛÙee ceeUe MeeUgbkeâe Je efMeJeefheb[erJej JeeneJÙeele. Oees$ee Je Deebyee ÙeebÛeer he$eerner Ùee hetpesle Jeeneleele. leebogUeÛÙee efhe"eÛes 26 efoJes keâ¤ve lÙeebveer efMeJee}e DeesJeeUeJes. hetpesÛÙee MesJešer 108 efoJes oeve ÅeeJesle. ØelÙeskeâ hetpesÛes ceb$e JesieJesieUs Demeleele, lÙeebveer DeIÙe& ÅeeJes. efMeJemcejCeele peeiejCe keâjeJes. henešs mveeve keâ¤ve hegvne hetpee keâjeJeer. heejCÙee}e yeÇeÿeCeYeespeve Iee}eJes. yeÇeÿeCeebÛee DeeMeerJee&o IesTve ›elemeceehleer keâjeJeer.
efMeJehetpesÛeer JewefMe°Ÿes
1. efMeJeefheb[er}e Leb[ heeCeer, otOe efkebâJee hebÛeece=le Ùeebveer mveeve Iee}leele.
2. efMeJeeÛÙee hetpesle nUo-kegbâketâ Jeehejle veenerle; cee$e Yemce Jeehejleele.
3. efMeJehetpesle heeb{NÙee De#elee Jeehejleele.
4. efMeJee#ee}e leebogU, keäJeefÛele ient Je heeb{jer Hegâ}s Jeeneleele.
5. efMeJeefheb[er}e hetCe& Øeoef#eCee ve Iee}lee DeOe&Ûebõeke=âleer Øeoef#eCee Iee}leele.
ceneefMeJeje$eer}e eqMeJeeÛee veecepehe keâjCÙeeÛes cenòJe : ceneefMeJeje$eer}e eqJeMJeele Jee{CeeNÙee leceesiegCeeheemetve j#eCe nesCÙeekeâjlee efMeJeleòJe Deeke=â° keâjCÙeemee"er efMeJeeÛee ‘Ô veceŠ efMeJeeÙe’ ne veecepehe peemleerlepeemle keâjeJee.

meb›eâebleerÛes cenòJe : Ùee efoJeçeer metÙee&Ûes GòejeÙeCe meg¤ nesles. Ùee keâeUele jpe-meòJeelcekeâ }njeRÛes ØeceeCe DeefOekeâ DemeuÙeecegUs ne keâeU meeOevee keâjCeeNÙeebvee hees<ekeâ Demelees.
meb›eâebleer}e efleUeÛee Jeehej keâjCÙeeÛes cenòJe : efleUele meòJe}njer «enCe Je Øe#esefhele keâjCÙeeÛeer #ecelee peemle DemeuÙeecegUs efleUeÛÙee Jeehejeves çejerjeleer} meòJeiegCeele Jee{ nesles Je meeOevee Ûeebie}er nesCÙeeme ceole nesles.
meb›eâebleer}e eqm$eÙeebveer nUoerkegbâketâ keâjCÙeeÛes cenòJe : nUoerkegbâketâ keâjCes, cnCepes SkeâØekeâejs yeÇÿeeb[eleer} meghle DeeefoMekeäleerÛÙee }njeRvee peeie=le nesCÙeemee"er lÙeebvee DeeJeenve keâjCes nesÙe. Ùeeletve efpeJeeJej meiegCe YekeäleerÛee mebmkeâej nesCÙeeme, lemesÛe F&MJejeØeleer efpeJeeÛee YeeJe Jee{CÙeeme ceole nesles.
nUoerkegbâkeâJeeleer} hebÛeesheÛeej
1. nUo-kegbâketâ }eJeCes : nUo-kegbâketâ }eJeuÙeecegUs megJeeefmeveerceOeer} ßeer ogiee&osJeerÛes meghle leòJe peeie=le nesTve nUo-kegbâketâ }eJeCeeNÙee efpeJeeÛes keâuÙeeCe keâjles.
2. Deòej }eJeCes : Deòejeletve Øe#esefhele nesCeeNÙee iebOekeâCeebcegUs osJelesÛes leòJe Øemevve nesTve efpeJeemee"er keâceer keâe}eJeOeerle keâeÙe& keâjles (efpeJeeÛes keâuÙeeCe keâjles).
3. ieg}eyeheeCeer efMebhe[Ces : ieg}eyeheeCÙeeletve Øe#esefhele nesCeeNÙee megiebefOele }njeRcegUs osJelesÛÙee }njer keâeÙe&jle nesTve JeeleeJejCeeÛeer Megæer nesles Je eqpeJee}e keâeÙe&jle osJelesÛÙee meiegCe leòJeeÛee DeefOekeâ HeâeÙeoe efceUlees.
4. JeeCe osCes : JeeCe osleebvee vesnceer heojeÛÙee šeskeâeÛee JeeCee}e DeeOeej osTve osleele. JeeCe osCes cnCepes ogmeNÙee efpeJeeleer} osJelJee}e leve, ceve Je Oeve ÙeebÛÙee lÙeeieeletve çejCe ÙesCes. heojeÛÙee šeskeâeÛee DeeOeej osCes, cnCepes DebieeJejer} Jem$eeÛÙee DeemekeäleerÛeener lÙeeie keâ¤ve osnyegæer lÙeeieCÙeeme efçekeâCes. meb›eâebleerÛee keâeU meeOeves}e hees<ekeâ DemeuÙeeves Ùee keâeUele efo}suÙee JeeCeeletve osJelee }Jekeâj Øemevve nesTve efpeJee}e FefÛÚle Heâ}Øeehleer nesles.
5. Deesšer YejCes : Deesšer YejCes, cnCepes ßeer ogiee&osJeerÛÙee yeÇÿeeb[ele keâeÙe&jle DemeCeeNÙee FÛÚeMekeäleer}e DeeJeenve keâ¤ve ßeer ogiee&osJeerÛeer efveefce&leerÛeer efkebâJee keâeÙe& keâjCÙeeÛeer FÛÚe ØeyeU keâjCes nesÙe. osJelesÛÙee keâeÙe&jle FÛÚeMekeäleerletveÛe osJelesÛeer ke=âhee }Jekeâj mebheeove keâjlee Ùesles. osJelesÛÙee FÛÚeMekeäleerletveÛe efpeJee}e meeOevee keâjCÙeeÛeer mHetâleea efceUless. meeOevesleer} heg{ÛÙee šhhÙeele efpeJee}e osJelesÛÙee keâeÙe&jle ef›eâÙeeMekeäleerletve meeOevee cnCetve ØelÙeskeâ keâce& keâjCÙeeÛeer Mekeäleer Øeehle nesles Je lÙeeveblej keâeÙe&jle %eeveMekeäleerletve efpeJee}e JewjeiÙe Øeehle nesles.

nesUer meepejer keâjCÙeeceeieer} DeOÙeelceMeem$e
nesUerÛÙee efoJeMeer yeÇÿeeb[eletve ÙesCeeNÙee lespeleòJeelcekeâ }njeRÛes he=LJeerÛÙee JeeÙegceb[}ele Deeieceve nesles. Ùee efoJeMeer he=LJeerJejer} Je=#eJes}er lespekeâCeebveer Yeejerle Demeleele. yeÇÿeeb[eleer} lespeleòJe «enCe keâ¤ve les DeeJeMÙekeâlesØeceeCes Øe#esheCe keâjCÙeele Je=#e ns De«eÇsmej Je mebJesoveMeer} Demeleele. nesUer hesšJetve nesUerle Øeoerhle TpexÛÙee meeneÙÙeeves DeiveerosJeles}e DeeJeenve keâ¤ve Je=#eeÛÙee ceeOÙeceeletve he=LJeerJejer} JeeÙegceb[}eÛeer Megæer keâjCes Je ceeveJepeeleerÛes jpe-lece keâCeebheemetve j#eCe keâjCes, ne Goeòe YeeJe nesUerÛee meCe meepeje keâjCÙeeceeies Deens.
ÌnesUer hesšefJeCÙeeÛeer ÙeesiÙe heæle
osJeUemeceesj efkebâJee meesÙeerÛÙee ef"keâeCeer heewefCe&cesÛÙee meeÙebkeâeUer nesUer hesšJeeJeer. eqoJemee nesUer hesšJet veÙes. MekeäÙelees «eeceosJelesmeceesj nesUer GYeer keâjeJeer. meJe&ØeLece ceOÙes Sjb[, cee[, heesHeâUer DeLeJee Tme GYee keâjeJee. veblej lÙeeÛÙee YeesJeleer ieesJeNÙee Je }ekeâ[s jÛeeJeerle. JeÇlekeâlÙee&ves mveeve keâ¤ve mebkeâuhe keâjeJee. veblej ‘nesef}keâeÙew veceŠ ~’ ne ceb$e cnCetve nesUer HesšJeeJeerr. nesUerÛeer øeeLe&vee keâjeJeerr. nesUer hesšuÙeeJej nesUer}e Øeoef#eCee Iee}tve MebKeOJeveer keâjeJee. nesUer hetCe& peUeuÙeeveblej otOe Je lethe efMebhetve leer Meeble keâjeJeer. veblej pece}suÙeebvee veejU, heheveme ÙeebmeejKeer HeâUs JeešeJeerle. ogmeNÙee efoJeMeer henešs nesUerÛÙee jeKesÛeer hetpee keâ¤ve leer jeKe Debiee}e }eJetve mveeve keâjeJes, cnCepes ceeveefmekeâ JÙeLee, efÛeblee Je jesie nesle veenerle. keâener ef"keâeCeer Heâeuiegve JeÅe hebÛeceer}e ieg}e} Je jbie G[Jetve Je Skeâceskeâebvee }eJetve ‘jbiehebÛeceer’ GlmeJe meepeje keâjleele.
efnbotbvees, nesUerefJejesOeer ØeÛeeje}e yeUer ve he[lee heejbheefjkeâ ØeLesvegmeejÛe nesUer meepejer keâje !
nesUer}e Je=#elees[ nesles; cnCetve keâener yegæerØeeceeCÙeJeeoer Je Debefveme (DebOeßeæe efvecet&}ve meefceleer) ‘Je=#e lees[tve nesUer keâjCÙeeSsJepeer JeeF&š efJeÛeejebÛeer efkebâJee keâÛeNÙeeÛeer nesUer keâje’, ÙeebmeejKeer cegkeäleeHeâUs GOeUleele ! efnbotbvees, DeeheuÙeeÛe Oeeefce&keâ ØeLee-hejbheje cees[erle keâe{eÙe}e efveIee}suÙee DeMee Oece&ões¢eebvee heg{er} Gòejs Åee -
1. nesUer}e }ekeâ[s peeUuÙeecegUs nesCeejs Øeot<eCe ns Je<e&Yejeleer} Øeot<eCeeÛÙee Skeâ DeypeebMener vemeles.
2. peUCe, yeebOekeâece DeeoeRmee"er Je<e&Yej nesCeeNÙee Je=#elees[erÛÙee leg}vesle nesUer}e nesCeejer Je=#elees[ veieCÙe Demeles.
3. nesUer ne SkeâØekeâejs mece°erÙe%e DemeuÙeeves lÙeeÉejs meceepee}e Kethe peemle ØeceeCeele meeefòJekeâlee efceUles.